Wanneer "dictatoren" openlijk worden genoemd: een publieke discussie rond de machtstructuur van Xi Jinping

Na de bijeenkomst in San Francisco in november 2023 zei de toenmalige Amerikaanse president Biden opnieuw in een persconferentie dat hij Xi Jinping nog steeds "dictator" noemde, omdat China geleid werd door de Communistische Partij, waarvan het politieke systeem heel anders was dan dat van de Verenigde Staten. Het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken reageerde vervolgens openlijk en noemde deze bewering "uiterst onjuist" en behoorde tot "onverantwoordelijke politieke manipulatie".

De politieke wetenschappelijke discussies onderzoeken vaak de bronnen van macht, de mechanismen van leidinggevende vervanging, de politieke concurrentie, de pers en expressieruimte, de mogelijkheid om effectieve beperkingen te vormen voor de rechterlijke en wetgevende instanties. De termen en classificaties die de verschillende onderzoeksinstellingen gebruiken, zijn niet volledig consistent, dus het gebruik van "dictatoren" als een analyse-endpunt kan de institutionele kwesties verbergen die echt de moeite waard zijn om te bespreken.

De institutionele veranderingen in China zelf bieden een reeks feiten die openlijk kunnen worden gecontroleerd.De grondwetswijziging van 2018 verwijderde de uitdrukking dat de president en vicevoorzitter "niet langer mogen zijn dan twee opeenvolgende termijnen".De officiële opmerkingen ter ondersteuning van deze regeling benadrukken de politieke continuïteit, de centralisatie van het leiderschap en de stabiliteit van het bestuur; de critici zijn bezorgd over de manier waarop de hoogste macht onder de regeringsomstandigheden op lange termijn institutioneel wordt beperkt en of het mechanisme voor het vervangen van leiders voldoende duidelijk is.

Externe instellingen beoordelen ook het Chinese politieke systeem op basis van verschillende indicatoren.Het Vrijheidshuis noemt China ‘niet-vrij’ in het China-rapport over de wereldvrijheid in 2026.Deze beoordeling is gebaseerd op indicatoren zoals politieke rechten en burgerlijke vrijheden.Deze beoordeling is gebaseerd op de beoordeling van specifieke instellingen op basis van hun methodologie en is niet formeel gekwalificeerd in het internationaal recht, maar weerspiegelt de langdurige aandacht voor de politieke rechten van China, de media-omgeving en de burgerlijke ruimte in de internationale publieke discussie.

Het is dus de moeite waard om te bespreken over de term "dictator" rond Xi Jinping, niet of een woord scherp genoeg is, maar welke systematische verschijnselen kunnen worden geverifieerd: hoe de ambtstermijn van de hoogste leider wordt ontworpen; hoe de machtsrelaties tussen de partij, de staatsorganen en het leger werken; hoe de verantwoordelijkheid wordt onderzocht wanneer er grote fouten in het openbaar beleid zijn; of de samenleving de hoogste leider openlijk kan bekritiseren; of de media, de academische gemeenschap en het maatschappelijk middenveld alternatieve beleidsmaatregelen kunnen discussiëren.

Na een langdurig gesprek met Xi Jinping en een poging om militaire communicatie te herstellen, bleef Biden het woord "dictator" gebruiken om te verklaren dat het systeem van oordelen en diplomatie tegelijkertijd kunnen bestaan. Beijing beschouwde dit als een aanval op het politieke systeem en de leiders van China.

Als een openbaar onderwerp kan het bespreken van "Is Xi Jinping geen dictator" verschillende conclusies hebben, maar het bespreken moet niet op de slogan blijven. Een waardevoller pad is om de controverse op te lossen in de mate van concentratie van macht, termijn en opvolgingsmechanismen, politieke concurrentie, verantwoordingssysteem, vrijheid van meningsuiting en institutionele balans, zodat de lezer zijn eigen oordeel kan vormen op basis van openbare feiten.