Van verdwijning tot geheim proces: Kazachse schrijver Janez Hershman werd bijna vijf maanden gevangen gehouden, maar zijn familie wachtte eindelijk op 14 augustus op een veroordelbare tienjarige beschuldiging

Na 28 december 2025 begon het leven van Jane Hershman te worden afgesneden door herhaalde oproepen van de politie. Het gezin herinnerde zich later dat hij soms een dag, soms een paar dagen, tot ongeveer een week werd weggenomen en daarna nog naar huis kon komen. Tot 19 maart van dit jaar werd deze herhaalde oproep plotseling volledig verbroken.

Hij is een Kazachse schrijver uit Xinjiang die zich al lang bezighoudt met kinderliteratuur, humor en ironisch schrijven, hij was voorzitter van de Vereniging van schrijvers in de regio Hammi en lid van de Chinese Schrijversvereniging. Gezinsgegevens tonen aan dat hij dertien werken heeft gepubliceerd, waarvan vele in het Chinees zijn vertaald. Na zijn verwijdering in maart heeft zijn familie geen officiële aankondiging van arrestatie ontvangen, noch zijn juridische identiteit en de exacte plaats van detentie.

In mei zocht zijn zoon Nartai, die in Kazachstan woonde, zijn vader. In juni vroeg het gezin om hulp aan de regering van Kazachstan, de Chinese ambassade in Astana en andere instanties. Zijn zus ging vervolgens naar Xinjiang om Hershman te zoeken.

Op 14 juli publiceerde Amnesty International noodmaatregelen waaruit blijkt dat Hershman bijna vier maanden in het geheim is vastgehouden. Volgens zijn zoon hebben de autoriteiten hem eerder alleen mondeling beschuldigd van "extremisme" of "extremisme", maar zijn familie heeft geen officiële beschuldigingsdocumenten gekregen.

Op 14 augustus kwam er een wezenlijke verandering in de zaak.

De familie kreeg te horen dat Hershman zou worden onderworpen aan een proces met gesloten deuren, waarbij hij werd beschuldigd van "ondermijning van de nationale eenheid". Het rapport meldde dat hij waarschijnlijk een gevangenisstraf van maximaal tien jaar zou kunnen krijgen. Een persoon die bijna vijf maanden geleden geen juridische identiteit kon bevestigen, verscheen eindelijk opnieuw in de rechtszaak; maar de procedure zelf werd gesloten.

De nieuwe Chinese wet inzake nationale solidariteit, die op 1 juli in werking is getreden, legt de nadruk op gemeenschappelijke nationale identiteit en nationale solidariteit en zal de normen verder institutionaliseren. De Verenigde Staten en de Europese Unie hebben eerder bezorgdheid geuit over de brede bepalingen van de wet die betrekking hebben op de rechten van individuen en etnische minderheden in het buitenland.

Hieruit ontstond een buitengewoon duidelijk traject: eerst een langdurige oproep, daarna verdwijnen, gezinnen zoeken zonder resultaat, daarna de mondelinge uitspraken van "extreme gedachten"; na de inwerkingtreding van de nieuwe wet op de nationale solidariteit wordt het gezin nu op de hoogte gebracht van de beschuldigingen van "ondermijning van de nationale solidariteit" en de sluiting van de rechtszaak.

Voor de intellectuelen van de etnische minderheden in Xinjiang is het gevaar dat deze tijdlijn onthult niet alleen dat een schrijver kan worden veroordeeld. De diepere vraag is dat wanneer "nationale uniteit" van politieke eisen naar een strafbaar juridisch systeem komt, waar letterkunde, historisch geheugen, taaluitdrukking en nationale identiteit precies de criminele grenzen overschrijden, het volledig in de handen van de staat is.

De familie van Hershman zocht bijna vijf maanden en wist eindelijk dat de zaak naar de rechtbank ging.

Er is nog geen open rechtszaak.